Εφιαλτική προειδοποίηση Goldman Sachs: «Στεγνώνει» η αγορά diesel... νέο πληθωριστικό σοκ στον ορίζοντα

Η εκρηκτική άνοδος του ενεργειακού κόστους αποτυπώνεται πλέον με τον πιο εμφανή τρόπο στις τιμές που βλέπουν οι Αμερικανοί στα πρατήρια καυσίμων.
Όπως προκύπτει από το σχετικό γράφημα του Visual Capitalist, σε ορισμένες πολιτείες η τιμή της βενζίνης έχει αυξηθεί έως και 60% μέσα σε μόλις έξι μήνες, στον απόηχο του πολέμου στο Ιράν.
Παρότι η βενζίνη αποτελεί την πιο άμεση και ορατή συνέπεια της ενεργειακής κρίσης, ακόμη μεγαλύτερη σημασία αποκτά η πορεία των τιμών του ντίζελ. Το συγκεκριμένο καύσιμο χρησιμοποιείται ευρέως σε ολόκληρο τον κόσμο και η εξέλιξή του επηρεάζει ένα τεράστιο εύρος προϊόντων και υπηρεσιών, τα οποία αναμένεται να αντιμετωπίσουν υψηλότερο κόστος το 2027. Στα προϊόντα αυτά περιλαμβάνονται τα τρόφιμα, με την τιμή του σιταριού να έχει ήδη αυξηθεί περισσότερο από 50% φέτος, αλλά και τα τελικά καταναλωτικά προϊόντα.



Η Goldman Sachs περιγράφει την κατάσταση στην αγορά ντίζελ ως μια ιδιαίτερα σοβαρή κρίση, με την παγκόσμια αγορά να βρίσκεται αντιμέτωπη με έντονη πίεση.
Η αξιοποίηση των αποθεμάτων του αμερικανικού Στρατηγικού Αποθέματος Πετρελαίου (SPR), με στόχο τη συγκράτηση των τιμών του αργού σε χαμηλότερα επίπεδα, εμφανίζει το τελευταίο διάστημα περιορισμένη αποτελεσματικότητα. Ωστόσο, όταν η διαθέσιμη δυναμικότητα των διυλιστηρίων βρίσκεται στα όριά της και η οικονομία εξακολουθεί να χρειάζεται μεγάλες ποσότητες ντίζελ, δεν υπάρχει ουσιαστικά τρόπος να παραμείνουν χαμηλά τα περιθώρια διύλισης.



Το ντίζελ στο επίκεντρο της παγκόσμιας κρίσης στη διύλιση

Η αγορά ντίζελ εισήλθε στον Σεπτέμβριο υπό νέα έντονη πίεση, καθώς οι πρόσθετες επιθέσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν οδήγησαν την τιμή του Brent πάνω από τα 91 δολάρια το βαρέλι, ενώ η τιμή του ντίζελ στις ΗΠΑ επανήλθε στα 100 δολάρια.
Η εξέλιξη αυτή επιδεινώνει τις ελλείψεις διυλισμένων προϊόντων που έχουν συσσωρευτεί από την άνοιξη. Οι αναταράξεις στον Περσικό Κόλπο και τη Ρωσία περιορίζουν την παγκόσμια δυνατότητα μετατροπής του αργού πετρελαίου σε ντίζελ, βενζίνη και αεροπορικά καύσιμα.
Σε έκθεση της 28ης Αυγούστου, με τίτλο «Υψηλότερα περιθώρια κέρδους προϊόντος για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα σε υψηλότερες διακοπές λειτουργίας και χαμηλότερα αποθέματα», οι αναλυτές της Goldman Sachs, Yulia Zhestkova Grigsby, Filippo Cuscito και Daan Struyven, εκτιμούν ότι οι γεωπολιτικές αναταράξεις έχουν επιβαρύνει περαιτέρω το ήδη υπάρχον πρόβλημα της περιορισμένης δυναμικότητας διύλισης.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις τους, τα περιθώρια κέρδους των διυλισμένων προϊόντων αναμένεται να παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα έως το 2027. Βασικές αιτίες είναι οι διακοπές λειτουργίας των διυλιστηρίων, οι οποίες περιορίζουν την παραγωγή, η μείωση των αποθεμάτων και η γεωπολιτική αβεβαιότητα, η οποία προσθέτει ένα επιπλέον ασφάλιστρο κινδύνου στις τιμές.

Το ντίζελ οδηγεί την άνοδο στις τιμές των διυλισμένων προϊόντων

Οι διεθνείς τιμές των διυλισμένων προϊόντων παραμένουν σχεδόν 50 δολάρια υψηλότερα σε σχέση με έναν χρόνο πριν, έχοντας διπλασιαστεί κατά τους δύο πρώτους μήνες του πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.
Ιδιαίτερα καθοριστική είναι η συμβολή του ντίζελ. Το συγκεκριμένο καύσιμο αντιπροσωπεύει περισσότερο από το 40% της αύξησης των μέσων τιμών χονδρικής των διυλισμένων προϊόντων, οι οποίες έχουν αυξηθεί κατά 40 δολάρια ανά βαρέλι από τα τέλη Φεβρουαρίου. Ως αποτέλεσμα, το ντίζελ αποτελεί πλέον τον σημαντικότερο παράγοντα πίσω από το ράλι.

«Το ντίζελ παραμένει στο επίκεντρο του ράλι.»

Οι μεγαλύτερες απώλειες στην προσφορά εντοπίζονται σε περιοχές με υψηλή παραγωγή ντίζελ και αεροπορικών καυσίμων. Τα διυλιστήρια της Μέσης Ανατολής και της Ρωσίας χαρακτηρίζονται από σχετικά υψηλές αποδόσεις σε μεσαία αποστάγματα, ενώ σημαντικό μέρος της διαταραγμένης προσφοράς αργού αφορά βαρύτερες ποιότητες πετρελαίου, οι οποίες είναι ιδιαίτερα κατάλληλες για την παραγωγή ντίζελ.
Παράλληλα, οι εποχικές μεταβολές στη ζήτηση αναμένεται να λειτουργήσουν υπέρ του ντίζελ. Μετά το τέλος της καλοκαιρινής περιόδου, η κατανάλωση βενζίνης υποχωρεί, ενώ κατά τους χειμερινούς μήνες ενισχύεται η ζήτηση για καύσιμα θέρμανσης.

Η προσφορά διυλισμένων καυσίμων συρρικνώνεται ταχύτερα από την προσφορά αργού

Η πολύ μεγαλύτερη αύξηση των περιθωρίων κέρδους των διυλισμένων προϊόντων σε σύγκριση με την τιμή του αργού πετρελαίου αποτελεί ένδειξη ότι η προσφορά των τελικών καυσίμων περιορίζεται με πολύ ταχύτερο ρυθμό.
Τα περιθώρια κέρδους για το ντίζελ και τα αεροπορικά καύσιμα βρίσκονται περίπου τρεις φορές υψηλότερα από τα επίπεδα πριν από έναν χρόνο, ενώ η τιμή του Brent έχει αυξηθεί κατά 34%.
Την ίδια στιγμή, οι παγκόσμιες εξαγωγές διυλισμένων προϊόντων έχουν μειωθεί κατά 6 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, ή κατά 25%, σε σχέση με πέρυσι. Ο Περσικός Κόλπος και η Ρωσία ευθύνονται για περίπου τα τρία τέταρτα αυτής της μείωσης.
Παρότι οι εξαγωγές αργού από τις χώρες του Κόλπου έχουν επανέλθει περίπου στο 70%-80% των προπολεμικών επιπέδων, οι εξαγωγές διυλισμένων προϊόντων από την περιοχή παραμένουν μόλις στο 40%.
Παράλληλα, η λειτουργία των ρωσικών διυλιστηρίων έχει περιοριστεί εξαιτίας επανειλημμένων επιθέσεων, γεγονός που έχει οδηγήσει σε περιορισμούς στις περισσότερες ρωσικές εξαγωγές βενζίνης και ντίζελ έως τον Φεβρουάριο.

Οι διακοπές λειτουργίας των διυλιστηρίων «ροκανίζουν» τα αποθέματα

Το πρόβλημα επιτείνεται από τις διακοπές λειτουργίας διυλιστηρίων παγκοσμίως, οι οποίες είναι περίπου 60% υψηλότερες από τα εποχικά φυσιολογικά επίπεδα.
Την ίδια στιγμή, οι διαταραχές στις παραδόσεις αργού πετρελαίου προς την Ασία, σε συνδυασμό με τους περιορισμούς στις κινεζικές εξαγωγές διυλισμένων προϊόντων, περιορίζουν ακόμη περισσότερο την αντίδραση της προσφοράς.
Αυτό συμβαίνει παρά το γεγονός ότι τα υψηλά περιθώρια κέρδους δίνουν κίνητρο στα διυλιστήρια που συνεχίζουν να λειτουργούν να αυξήσουν την παραγωγή τους.

www.bankingnews.gr